België ontkurkt: twee generaties topsommeliers, één boek en vooral heel veel liefde voor Belgische wijn

België ontkurkt: twee generaties topsommeliers, één boek en vooral heel veel liefde voor Belgische wijn

Wat gebeurt er wanneer een gevestigde waarde uit de Belgische wijnwereld en een jonge, ambitieuze topsommelier samen een boek schrijven? Dan krijg je niet alleen een boeiende ontdekkingstocht langs Belgische wijndomeinen maar ook een bijzonder warm verhaal over passie, vriendschap en de liefde voor een goed glas wijn. Met België Ontkurkt bundelen Éric Boschman en Margaux Balemans hun kennis, enthousiasme en nieuwsgierigheid in dertien inspirerende wijnroutes door Vlaanderen en Wallonië. Culinaire Ambiance sprak met beide auteurs over hun samenwerking, verrassende ontdekkingen, de soms stevige prijzen van Belgische wijn en de vraag of ons land ooit een echt groot wijnland kan worden. Het werd een gesprek waarin twee generaties elkaar opvallend goed blijken te vinden. Al zijn ze het niet noodzakelijk over alles eens. 

Lees er alles over en maak kans op 1 van de 3 exemplaren van onze give-away.

Een wijnboek, twee generaties en vooral veel wederzijdse bewondering

Voor Margaux Balemans, sommelier bij het gerenommeerde restaurant Sir Kwinten in Lennik, is het haar eerste boek. Voor Éric Boschman is het inmiddels zijn achttiende. Een opmerkelijk verschil in ervaring, maar blijkbaar geen enkele reden voor generatieconflicten.

"Als echt boekenmeisje moest ik daar niet bepaald lang over nadenken", lacht Margaux wanneer we haar vragen hoe de samenwerking tot stand kwam. "Een eigen boek schrijven stond al langer op mijn bucketlist. Maar dat die kans zo vroeg in mijn carrière zou komen, en dan nog samen met Éric Boschman, was toch wel een bijzonder moment."

Het initiatief kwam vanuit de uitgeverij en Boschman, die Margaux graag bij het project wilde betrekken. Voor hem was de keuze vanzelfsprekend.

"Margaux leert mij dat jonge generaties die hard werken dat nog altijd met dezelfde passie, organisatie en vastberadenheid doen als vroeger. Ze lijkt helemaal niet op het clichébeeld dat sommigen van generatie Z hebben. Ze is ambitieus, bijzonder goed georganiseerd en kan verschillende dingen tegelijk aanpakken. We gaan nog heel lang van haar horen."

Dat klinkt bijna als de trotse woorden van een leermeester. En eigenlijk is dat ook een beetje zo.

"Ik ben heel blij dat ik haar op deze manier een duwtje in de rug heb kunnen geven", vertelt Éric. “Van een boek schrijven word je misschien niet rijk maar het levert je wel erkenning en respect op.”

En hoe verliep die samenwerking tussen twee uitgesproken persoonlijkheden? Waren er verhitte discussies, eventueel met een goed glas wijn erbij?

"Eigenlijk helemaal niet", klinkt het bij Boschman. "We begrijpen elkaar bijzonder goed. Ook wanneer we aan andere projecten samenwerken, verloopt alles heel natuurlijk."

Margaux bevestigt dat met haar kenmerkende diplomatie. "Je hoeft het niet altijd eens te zijn om elkaar te begrijpen. Nieuwsgierigheid heeft geen leeftijd en ervaring betekent niet automatisch dat je vasthoudt aan het verleden. De kracht zit net in de combinatie van verschillende perspectieven."

Wie uiteindelijk het meest van wie geleerd heeft? Daar wil ze zich niet over uitspreken.

"Ik denk vooral dat we elkaar hebben geïnspireerd. En stiekem hoop ik dat dit nog maar het begin is van heel wat mooie literaire projecten."

Achter elke fles schuilt een mens, en vaak een bijzonder verhaal

België Ontkurkt, dat ook in het Frans verschijnt als Belgique Terre de Vin(s), is veel meer dan een klassieke wijngids. Het boek neemt de lezer mee langs dertien wijnroutes door Vlaanderen en Wallonië met aandacht voor bekende domeinen, verborgen parels en vooral de mensen achter de flessen.

"Dat menselijke aspect vonden we bijzonder belangrijk", vertelt Margaux. "In de wijnwereld praten we voortdurend over druivenrassen, terroir, appellaties en vinificatiemethodes. Allemaal interessant, maar soms vergeten we dat achter elke fles iemand schuilt met dromen, twijfels, ambitie en vooral enorm veel passie."

Tijdens hun ontdekkingstocht viel vooral de diversiteit van de Belgische wijnbouw op.

"Twee wijnmakers kunnen met dezelfde druiven werken, in een vergelijkbaar klimaat en zelfs op korte afstand van elkaar, en toch totaal verschillende wijnen produceren. Dat vind ik fascinerend. De menselijke factor is minstens even belangrijk als het ‘terroir’."

Voor Éric Boschman blijft België zelfs na een lange carrière vol wijnproeverijen een bron van verrassingen.

"Dertig jaar geleden stonden we nergens op het vlak van lokale wijnproductie. Vandaag exporteren we Belgische wijnen naar verschillende landen. En die ontwikkeling zal niet zomaar stoppen."

Zijn meest verrassende ontdekking tijdens het project? Een relatief jong wijndomein in Saint-Symphorien, vlak bij Bergen.

"La Voix des Mêlés. Ze werken er volledig natuurlijk, met multiresistente druivenrassen. Al bij hun tweede oogst maken ze volgens mij uitzonderlijke dingen."

Het is precies dat soort ontdekkingen dat beide auteurs willen delen. Niet om indruk te maken met moeilijke wijnterminologie maar om lezers nieuwsgierig te maken.

"Wijn mag geen elitair of mysterieus product zijn", benadrukt Margaux. "Je hoeft echt niet alle appellaties te kennen of elk aroma te kunnen benoemen om van een glas te genieten. Wijn is emotie, beleving en verbinding. Kennis moet mensen uitnodigen om meer te ontdekken, geen drempel vormen."

Zijn Belgische wijnen echt zo goed of zijn we gewoon een beetje chauvinistisch?

Natuurlijk konden we het niet laten om beide sommeliers een ietwat provocerende vraag voor te leggen. Want laten we eerlijk zijn, Belgen zijn bijzonder trots op hun eigen producten. Maar verdienen onze wijnen al die lof?

"Maar natuurlijk moeten we chauvinistisch zijn!", reageert Éric enthousiast. "En niet een klein beetje!"

Toch maakt hij meteen een belangrijk onderscheid.

"Wat mousserende wijnen betreft hoeven we nauwelijks nog onder te doen voor onze buurlanden. Bij stille wijnen ligt dat iets moeilijker. Het heeft weinig zin om houtgerijpte chardonnays te produceren die op Bourgognes proberen te lijken. We moeten een eigen stijl ontwikkelen. Volgens mij ligt onze toekomst in originaliteit."

Margaux sluit zich daarbij aan, al kiest ze voor een iets genuanceerdere formulering.

"Er bestaat een dunne lijn tussen gezonde trots en chauvinisme waarbij je niet meer kritisch durft te kijken. Belgische wijn verdient geen lof omdat hij Belgisch is. Hij moet gewoon goed gemaakt zijn, karakter hebben en plezier geven aan wie hem drinkt."

Volgens haar zijn we bovendien soms nog te bescheiden over wat er in eigen land gebeurt.

"We kijken gemakkelijk naar Frankrijk, Italië of Spanje terwijl er letterlijk om de hoek prachtige dingen worden gemaakt. Belgische wijn hoeft geen kopie van buitenlandse grootheden te zijn. Hij mag zijn eigen identiteit hebben."

En wat als je een Belgische wijn blind zou serveren aan een Franse topsommelier?

"Dan kan die absoluut aangenaam verrast worden", zegt Margaux. "Maar blind proeven blijft moeilijk, zelfs voor professionals. Uiteindelijk moet de wijn voor zichzelf spreken."

Éric is nog stelliger.

"Op stilistisch vlak kunnen we zeker concurreren. Alleen moeten we niet proberen Franse pinot noirs of chardonnays na te bootsen."

Belgische wijn is niet goedkoop. Is hij zijn prijs altijd waard?

Wie regelmatig Belgische wijn koopt weet dat de prijs soms stevig kan oplopen. Ook daarover blijken onze gesprekspartners opvallend openhartig.

"Nee, de kwaliteit rechtvaardigt de prijs zeker niet altijd", zegt Boschman zonder omwegen.

Hij merkt daarbij verschillen tussen het noorden en het zuiden van het land.

"In Wallonië, waar volgens mij een groot deel van de productie plaatsvindt, zie je vaker een uitgesproken ondernemersmentaliteit. In Vlaanderen zijn sommige wijndomeinen eerder ontstaan als passieproject van mensen die niet noodzakelijk afhankelijk zijn van de inkomsten. Dat kan een invloed hebben op de prijszetting."

Het is zijn persoonlijke observatie, maar ze raakt wel aan een belangrijk economisch vraagstuk.

Margaux wijst op de aanzienlijke investeringen die Belgische wijnbouwers moeten doen.

"Grond, aanplant, machines, infrastructuur, kennis en vooral tijd kosten enorm veel geld. Bovendien werken veel wijnbouwers op relatief kleine schaal met hoge arbeidskosten en een klimaat dat niet altijd meewerkt."

Maar ook voor haar blijft kwaliteit doorslaggevend.

"Een mooi verhaal mag nooit een excuus worden om kwaliteit uit het oog te verliezen. Een hoge prijs garandeert geen betere wijn net zoals een betaalbare fles niet noodzakelijk minder interessant is."

Als sommelier vindt ze het bovendien belangrijk dat mooie wijnervaringen toegankelijk blijven.

"Een wijn moet zijn prijs kunnen dragen maar vooral ook iets teruggeven aan degene die hem drinkt. Uiteindelijk draait het toch om genieten."

Wordt België het nieuwe wijnparadijs van Europa?

Door de klimaatverandering verschuiven de mogelijkheden voor wijnbouw in Europa. Maar betekent dat automatisch dat België een van de grote wijnlanden van de toekomst wordt?

"Een groot wijnland? Dat vind ik voorlopig wat voorbarig", reageert Boschman. "Maar er vindt wel een fundamentele verandering plaats. Belgische wijn zal steeds verder evolueren van een sympathieke curiositeit naar iets wat internationaal ernstig wordt genomen."

Margaux waarschuwt ervoor om klimaatverandering uitsluitend als een opportuniteit te beschouwen.

"Ik vind 'winnaars van de klimaatverandering' een gewaagde omschrijving. Hogere temperaturen kunnen nieuwe mogelijkheden creëren maar onze wijnbouwers krijgen ook te maken met late vorst, extreme regenval, hagel, droogte en ziektedruk."

De toekomst zal volgens haar vooral afhangen van het aanpassingsvermogen van de wijnbouwers.

"Wat mij inspireert, is hun inventiviteit. Ze experimenteren met druivenrassen, onderzoeken nieuwe technieken en blijven zoeken naar manieren om hun kwaliteit te verbeteren."

Dat aanpassingsvermogen, gecombineerd met een steeds duidelijkere eigen identiteit, zou weleens de belangrijkste troef van de Belgische wijnbouw kunnen worden.

Van Sir Kwinten tot een onverwachte verliefdheid op een glas wijn

Voor Margaux Balemans is het boek ook een bijzonder moment in haar eigen carrière. In 2024 won ze de wedstrijd voor Beste Sommelier van België als eerste vrouw.

"Die erkenning heeft me vooral nederiger gemaakt", vertelt ze. "Hoe meer je over wijn leert, hoe meer je beseft hoeveel er nog te ontdekken valt."

Vandaag werkt ze bij Sir Kwinten in Lennik, waar ze samen met Yanick Dehandschutter voortdurend zoekt naar de ideale harmonie tussen wijn en gerecht.

"Gasten zijn vaak avontuurlijker dan ze zelf denken. Soms hebben ze gewoon iemand nodig die hen op een toegankelijke manier meeneemt in een nieuw verhaal."

Voor haar is een sommelier dan ook veel meer dan iemand die een fles opent en een glas inschenkt.

"Je moet mensen kunnen aanvoelen. Wat drinken ze graag? Waar staan ze voor open? Wanneer een combinatie tussen wijn en gerecht echt klopt, wordt het plots minder belangrijk of die wijn uit een beroemde Franse appellatie of van een onbekend Belgisch domein komt."

En alsof de timing van hun gezamenlijke boek niet mooier kon zijn, kreeg Éric Boschman op 15 november 2026 nog een bijzondere erkenning. Tijdens een bijeenkomst in Gent werd hij door de Belgische Wijnbouwers en de Vignerons Belges uitgeroepen tot Belgian Wine Ambassador 2026. Een onderscheiding die bijzonder goed past bij iemand die zich al jarenlang met zoveel enthousiasme inzet om Belgische wijn onder de aandacht te brengen. Het is bovendien een mooie bekroning van een carrière waarin Boschman niet alleen wijnen proeft en beoordeelt, maar vooral ook mensen warm maakt voor de verhalen, de passie en het vakmanschap achter elke fles. Precies de boodschap die hij samen met Margaux Balemans in hun nieuwe boek wil uitdragen.

En Éric? Kan iemand die al duizenden wijnen heeft geproefd nog werkelijk verliefd worden op een glas?

"Maar natuurlijk", antwoordt hij. "Gelukkig maar. Anders zou het allemaal geen enkele zin meer hebben."

We vragen hem dan ook met welke Belgische flessen hij een sceptische wijnliefhebber zou proberen te overtuigen.

Hij hoeft niet lang na te denken.

"Een magnum Les Petites Mousses Ultra-Brut 2022 van Domaine du Mont des Anges. Of een magnum Domaine W 2020. Voor rood zou ik Le Paradis des Chevaux 2020 van Vin de Liège schenken. En Grand Chenoy 2018 is werkelijk fantastisch."

Het zijn maar enkele voorbeelden, benadrukt hij. De lijst zou veel langer kunnen zijn.

En daarmee komen we misschien wel bij de essentie van België Ontkurkt. Dit boek wil niet bewijzen dat Belgische wijn beter is dan Franse, Italiaanse of Spaanse wijn. Het wil vooral laten zien hoeveel mooie verhalen, verrassende ontdekkingen en gepassioneerde mensen er achter onze eigen wijngaarden schuilgaan.

Twee generaties, twee persoonlijkheden en één gedeelde overtuiging: Belgische wijn verdient het om ontdekt, geproefd en vooral met plezier gedeeld te worden.

En zoals Margaux het zo mooi verwoordt: "Soms begint een heel nieuw verhaal gewoon met één fles die ontkurkt wordt."

Over het boek

België Ontkurkt / Belgique Terre de Vin(s) van Éric Boschman en Margaux Balemans is uitgegeven bij Lannoo en neemt de lezer mee langs dertien inspirerende wijnroutes door Vlaanderen en Wallonië. Het boek laat je kennismaken met Belgische wijnmakers, bijzondere wijndomeinen, druivenrassen en de verhalen achter hun wijnen.

https://www.lannoo.com/nl-be/kookboeken/belgie-ontkurkt-9782390254102

Wil je graag 1 van de 3 gratis exemplaren winnen vul dan hieronder je gegevens in en duimen maar!! Veel succes.

Naam
Leeftijd
E-mailadres
Telefoonnummer
Accountnaam op Instagram/Facebook/TikTok/YouTube/...